Zarządzający transportem – kim jest, obowiązki i wymagania

Zarządzający transportem to osoba odpowiedzialna za rzeczywiste i ciągłe kierowanie operacjami transportowymi przedsiębiorstwa. Jej wyznaczenie jest jednym z wymogów związanych z wykonywaniem zawodu przewoźnika drogowego.

Kim jest zarządzający transportem?

Zarządzający transportem to osoba fizyczna, która rzeczywiście i w sposób ciągły zarządza operacjami transportowymi przedsiębiorstwa. Może być pracownikiem firmy, jej właścicielem, dyrektorem, udziałowcem albo inną osobą wyznaczoną na podstawie umowy, jeżeli spełnia wymagania określone w przepisach. Samo posiadanie Certyfikatu Kompetencji Zawodowych nie czyni jeszcze danej osoby zarządzającym transportem. Kluczowe jest faktyczne wykonywanie powierzonych obowiązków. Oprócz tego taka osoba powinna mieć miejsce zamieszkania na obszarze Unii Europejskiej oraz nie być prawomocnie skazana za przestępstwa wymienione w art. 6 rozporządzenia (WE) 1071/2009.

Co robi zarządzający transportem?

Zakres obowiązków wynika z charakteru prowadzonej działalności oraz zakresu odpowiedzialności przypisanego tej osobie. Przepisy unijne wskazują w szczególności na zadania związane z organizacją i kontrolą operacji transportowych. Do obowiązków zarządzającego transportem może należeć:

• planowanie i organizowanie przewozów,
• przydzielanie ładunków lub usług kierowcom i pojazdom,
• kontrolowanie czasu pracy, jazdy, przerw i odpoczynków kierowców,
• nadzorowanie przestrzegania przepisów dotyczących transportu drogowego,
• kontrolowanie dokumentów przewozowych i umów,
• nadzorowanie stanu technicznego, utrzymania i konserwacji pojazdów,
• kontrolowanie procedur związanych z bezpieczeństwem,
• analizowanie naruszeń i podejmowanie działań zapobiegających ich powtarzaniu,
• wykonywanie zadań związanych z podstawową księgowością, jeżeli zostały powierzone w ramach funkcji.

Zakres zadań powinien odpowiadać rzeczywistej roli zarządzającego. Szczególne znaczenie ma możliwość podejmowania decyzji dotyczących operacji transportowych, ponieważ osoba pełniąca tę funkcję ma faktycznie kierować działalnością transportową przedsiębiorstwa.

Kto może zostać zarządzającym transportem?

Osoba pełniąca tę funkcję musi spełnić wymagania wynikające z przepisów dotyczących dostępu do zawodu przewoźnika drogowego. Najważniejsze warunki to:

• posiadanie wymaganych kompetencji zawodowych, potwierdzonych Certyfikatem Kompetencji Zawodowych,
• dobra reputacja,
• miejsce zamieszkania na terytorium Unii Europejskiej,
• rzeczywiste i ciągłe zarządzanie operacjami transportowymi przedsiębiorstwa,
• istnienie rzeczywistego związku z przedsiębiorstwem, np. poprzez zatrudnienie, pełnienie funkcji właściciela, dyrektora lub inną dopuszczoną prawem formę współpracy.

Wymóg dobrej reputacji odnosi się zarówno do przedsiębiorstwa, jak i osoby zarządzającej transportem. Przepisy przewidują możliwość utraty dobrej reputacji w związku z określonymi poważnymi naruszeniami.

Czy każda firma transportowa musi mieć zarządzającego transportem?

Obowiązek wyznaczenia zarządzającego należy oceniać razem z zakresem działalności przedsiębiorstwa. Co do zasady, aby w pełni legalnie zarobkowo prowadzić firmę transportową należy wyznaczyć zarządzającego transportem a tym samym posiadać certyfikat kompetencji zawodowych. Jeśli właściciel firmy transportowej lub jej pracownik nie ma tego dokumentu to można tzw. „użyczyć CKZ„. Poniżej przedstawiamy dokładne przypadki, w których należy posiadać CKZ.

Transport rzeczy pojazdami powyżej 3,5 t

Przedsiębiorca wykonujący zarobkowy transport rzeczy pojazdami objętymi przepisami dotyczącymi dostępu do zawodu przewoźnika musi spełnić wymagania określone dla przedsiębiorstw transportowych, w tym dotyczące kompetencji zawodowych. W takiej firmie należy wyznaczyć osobę zarządzającą transportem posiadającą wymagane kompetencje.

Transport międzynarodowy pojazdami od 2,5 do 3,5 t

Od 2022 r. przepisy dotyczące licencji wspólnotowej obejmują również międzynarodowy transport rzeczy wykonywany pojazdami lub zespołami pojazdów o DMC powyżej 2,5 t i nieprzekraczającej 3,5 t. Oznacza to, że przedsiębiorca wykonujący taki przewóz musi uwzględnić również wymagania dotyczące zarządzającego transportem.

Przewóz osób

W przypadku zarobkowego przewozu osób obowiązek zależy od rodzaju wykonywanego transportu i pojazdu. W momencie dokonywania przewozu osób pojazdami, które posiadają więcej niż 9 miejsc (łącznie z kierowcą) wymaga się wyznaczenia zarządzającego transportem. Inne zasady dotyczą m.in. krajowego transportu drogowego samochodem osobowym, taksówką lub pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą. Dla tych rodzajów działalności ustawa przewiduje odrębne wymagania licencyjne.

Transport na potrzeby własne

Przedsiębiorstwo, które prowadzi transport drogowy na potrzeby własne, co rozumie się przez przewóz osób bądź rzeczy wyłącznie w ramach swojej działalności bez świadczenia usług innym podmiotom, nie jest wymagane posiadanie osoby zarządzającej. Temat zaświadczenia na przewozy drogowe na potrzeby własne jest rozległy – więcej informacji uzyskasz w zalinkowanym artykule.

Jak zgłosić zarządzającego transportem?

Informację o wyznaczeniu zarządzającego transportem przedsiębiorca przekazuje właściwemu organowi. Wniosek wraz z wymaganymi załącznikami można złożyć na piśmie lub internetowo. Wymagane dokumenty:

1. Wniosek o zmianę osoby zarządzającej transportem
2. Oświadczenie osoby zarządzającej transportem
3. Oświadczenie o niekaralności osoby zarządzającej transportem
4. Informacja z Krajowego Rejestru Karnego o niekaralności za przestępstwa w dziedzinach określonych w art. 6 ust. 1 lit. a rozporządzenia (WE) 1071/2009 osoby zarządzającej transportem
5. Certyfikat kompetencji zawodowych (kopia)

Co się dzieje, gdy zmienia się zarządzający transportem?

Zmiana osoby zarządzającej wymaga aktualizacji danych przedsiębiorcy w odpowiednim organie. Dotyczy to zarówno sytuacji, w której dotychczasowy zarządzający kończy współpracę z firmą, jak i przypadku wyznaczenia kolejnej osoby na tę funkcję. Przedsiębiorca powinien zadbać o ciągłość zarządzania transportem. Firma wykonująca działalność przewozową musi przez cały czas spełniać wymagania dotyczące dostępu do zawodu przewoźnika. Na zgłoszenie zmiany osoby zarządzającej transportem masz 28 dni od dnia zaistnienia zmiany.

Czy zarządzający transportem ponosi odpowiedzialność za naruszenia?

Tak. Polska ustawa o transporcie drogowym wprost przewiduje odpowiedzialność za naruszenia również wobec osób zarządzających transportem. Zakres odpowiedzialności zależy od rodzaju naruszenia i przepisów, które zostały naruszone. Znaczenie ma także to, czy dane zadanie należało do obowiązków zarządzającego i czy miał on możliwość prawidłowego wykonywania swojej funkcji. Z tego powodu zarządzający powinien mieć rzeczywisty dostęp do informacji potrzebnych do kontroli przewozów. Dotyczy to między innymi danych o kierowcach, pojazdach, trasach, czasie pracy oraz dokumentacji przewozowej.

Najczęściej zadawane pytania